HOT Flix

รื่องราวของคำว่า กลุ่มตาลีบันนั้น คงต้องย้อนเข็มนาฬิกาไปไกล เพราะเรื่องนี้มันเป็นความซับซ้อน โดยจริงๆแล้ว คำว่า ตาลีบัน มีความหมายว่า “นักศึกษา” ในภาษาพัชโต (Pashto) เริ่มปรากฏตัวในช่วงต้นทศวรรษ 1990 ทางตอนเหนือของปากีสถานหลังจากกองทัพโซเวียตถอนตัวออกไปจากอัฟกานิสถาน ซึ่งปัจจุบัน คนพัชตุน ก็มีจำนวนประชากรถึง 42 % ในดินแดนอัฟกานิสถาน จากประชากรทั้งประเทศราวๆ 32 ล้านคน

คำว่า ตาลีบัน เกิดขึ้นช่วงปี 1994 ในเมืองกันดาฮาร์ทางตอนใต้ของประเทศ ในเขตติดกับปากีสถาน โดยถือเป็นกลุ่มติดอาวุธหลักกลุ่มหนึ่ง ที่ต่อสู้ใสงครามกลางเมือง เพื่อแย่งชิงอำนาจในอัฟกานิสถาน หลังการถอยทัพของสหภาพโซเวียต ที่ตามด้วยการล่มสลายของรัฐบาล ณ เวลานั้น นั่นเองกลุ่มตาลีบัน ยึดพื้นที่ส่วนใหญ่ของประเทศได้อย่างรวดเร็วภายในเวลา 2 ปี  และก่อตั้งรัฐอิสลามในปี 1996 ด้วยระบอบกฎหมายอิสลามที่เข้มงวด และเมื่อ ถึงปี 1998 กลุ่มตาลีบันยึดครองอัฟกานิสถานได้เกือบ 90% ไปแล้ว

ความเข้มงวดของกลุ่มตาลีบันนั้น พวกเขาห้ามไม่ให้มีการดูทีวี ฟังเพลง หรือดูภาพยนตร์ ด้วย และต่อต้านการให้เด็กผู้หญิงที่อายุ 10 ขวบ และมากกว่านั้นไปโรงเรียน  ผู้หญิงถูกลดบทบาททางสังคม ถูกบังคับแต่งกายมิดชิด และถูกเพิกถอนอิสระในการเลือกคู่ครอง  กลุ่มตาลีบันถูกกล่าวหาว่าละเมิดสิทธิมนุษยชนและทำลายสิ่งก่อสร้างทางวัฒนธรรมในหลายกรณี รวมถึงเมื่อปี 2001 พวกเขาทำลายพระพุทธรูปบามิยัน อันโด่งดังแม้จะมีเสียงประณามจากนานาชาติ

 

กลุ่มตาลีบันประกาศชัยชนะ หลังสามารถยึดครองเมืองต่าง ๆ ทั่วอัฟกานิสถานได้โดยสมบูรณ์ ทั้งยังแถลงว่าสงครามที่ยาวนานถึง 20 ปีได้สิ้นสุดลงแล้ว ในขณะที่รัฐบาลพลเรือนของอัฟกานิสถานล่มสลายลงอย่างสิ้นเชิง

โฆษกของตาลีบันกล่าวกับสำนักข่าวอัลจาซีราว่า “สงครามในอัฟกานิสถานสิ้นสุดลงแล้ว เราได้บรรลุถึงเป้าหมาย ซึ่งก็คือเอกราชของประเทศและอิสรภาพของประชาชน เราคาดว่ากองกำลังต่างชาติจะไม่เดินซ้ำรอยประสบการณ์ความล้มเหลวของพวกเขาในอัฟกานิสถานอีกครั้ง”กองกำลังของตาลีบันได้เคลื่อนเข้าสู่กรุงคาบูล และเข้ายึดศูนย์กลางของพื้นที่ 11 เขตในนครหลวงเอาไว้ได้แล้ว โดยโฆษกของตาลีบันแถลงว่า การเข้าควบคุมพื้นที่ดังกล่าวมีขึ้นเพื่อรับประกันความปลอดภัยให้แก่ประชาชน

กองกำลังตาลีบันยังเข้ายึดทำเนียบประธานาธิบดี ซึ่งเป็นศูนย์กลางการปกครองของประเทศเอาไว้ได้สำเร็จ โดยก่อนหน้านี้ไม่นาน นายอัชราฟ กานีประธานาธิบดีของอัฟกานิสถานได้เดินทางออกนอกประเทศไปยังอุซเบกิสถานแล้ว โดยเขาชี้แจงว่าการตัดสินใจดังกล่าวมีขึ้นเพื่อหลีกเลี่ยงการนองเลือดเกิดความวุ่นวายที่สนามบินนานาชาติฮามิด คาร์ไซ ของกรุงคาบูล ซึ่งกำลังมีการอพยพพลเรือนต่างชาติเมื่อคืนที่ผ่านมา โดยมีผู้ได้ยินเสียงปืนและเห็นผู้คนจำนวนมากบนลานบินพากันวิ่งไปขึ้นเครื่องบิน ทั้งยังมีรายงานว่าอาจมีผู้ได้รับบาดเจ็บด้วย โดยขณะนี้มีเพียงเครื่องบินทหารเท่านั้นที่สามารถเดินทางออกจากกรุงคาบูลได้ ส่วนสายการบินพาณิชย์ต่าง ๆ ไม่ได้รับอนุญาตให้ทำการบินอย่างเด็ดขาด

ที่สถานทูตสหรัฐฯ ประจำกรุงคาบูล มีการเชิญธงชาติสหรัฐฯ ลงจากเสา และมีรายงานว่าเจ้าหน้าที่ในสถานทูตทั้งหมดถูกเคลื่อนย้ายไปรอการอพยพที่สนามบินแล้ว ซึ่งเท่ากับว่าสหรัฐฯ ได้ปิดสถานทูตของตนในอัฟกานิสถานลงเป็นที่เรียบร้อย โดยทางการสหรัฐฯ สั่งเพิ่มกำลังทหารที่ช่วยเหลือในภารกิจอพยพครั้งนี้เป็นเกือบ 6,000 นาย

ชาวอัฟกานิสถานหลายแสนคนพยายามหนีออกจากกรุงคาบูลและเมืองที่ถูกตาลีบันยึดครองเช่นกัน โดยมีจำนวนไม่น้อยที่เดินทางไปยังด่านชายแดนด้านที่ติดกับปากีสถาน แต่ดูเหมือนว่าส่วนใหญ่จะยังไม่สามารถเดินทางข้ามไปได้

ประชาคมนานาชาติกว่า 60 ประเทศ ซึ่งรวมถึงสหรัฐฯ สหราชอาณาจักร และออสเตรเลีย ได้ออกแถลงการณ์ร่วมเรียกร้องให้ตาลีบันยอมให้พลเมืองอัฟกานิสถานและชาวต่างชาติเดินทางออกนอกประเทศได้ ทั้งยังชี้ว่าตาลีบันซึ่งเป็นผู้มีอำนาจปกครองประเทศในขณะนี้ มีภาระหน้าที่ในการปกป้องชีวิตมนุษย์

หลายฝ่ายหวั่นเกรงว่าหลังตาลีบันขึ้นครองอำนาจ จะมีการแก้แค้นกับอดีตเจ้าหน้าที่ของรัฐบาลชุดก่อน รวมทั้งชาวอัฟกานิสถานที่ให้ความร่วมมือกับกองกำลังต่างชาติ แม้ตาลีบันจะเคยให้คำมั่นว่า จะไม่มีการทำร้ายหรือสังหารคนเหล่านี้เพื่อแก้แค้นอย่างแน่นอน

บรรดานักสิทธิมนุษยชนและผู้รณรงค์เพื่อสิทธิสตรีต่างเป็นกังวลว่า จะมีการนำกฎทางศาสนาที่สุดโต่งเข้มงวดมาบังคับใช้อีก โดยก่อนหน้านี้ตาลีบันเคยให้สัญญาเรื่องการเคารพสิทธิสตรี แต่ยังคงยืนกรานว่าผู้หญิงทุกคนจะต้องสวมชุดคลุมปกปิดทั้งตัวหรือบุรกา (burqa)มีรายงานว่าในหลายเมืองที่ตาลีบันเข้ายึดครองเมื่อไม่กี่วันที่ผ่านมา เริ่มมีการห้ามผู้หญิงออกจากบ้านโดยไม่มีญาติผู้ชายไปด้วย และเริ่มมีการให้ผู้หญิงออกจากตำแหน่งงานต่าง ๆ แล้ว

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *